1 juni.html



1 juni is de 152ste dag van het jaar (153ste dag in een schrikkeljaar) in de Gregoriaanse kalender. Nog 213 dagen tot het einde van het jaar.

bewerk Gebeurtenissen

•  Algemeen
  • 1788 - Kapitein William Bligh licht het anker in de Valsbaai en zet koers naar de Oost met zijn schip de HMAV Bounty.
  • 1927 - Een hevige tornado (wervelwind) richt grote verwoestingen aan in de Achterhoek.
  • 1990 - Nabij Tbilisi (Georgië) vallen twee cabines van een kabelbaan naar beneden nadat een kabel is gebroken: vijftien doden.
  • 2001 - De 12-jarige Zuid-Afrikaanse aidsactivist en -patiënt Nkosi Johnson die lange tijd het symbool voor de strijd tegen Aids in Zuid-Afrika was, verliest de strijd tegen de slopende ziekte en sterft.

•  Media
  • 1951 - De eerste cartoon van WiBo verschijnt op de voorpagina van de Volkskrant.
  • 1980 - Eerste uitzending van de Amerikaanse nieuwszender CNN van Ted Turner.
  • 2007 - RTL zendt sinds vandaag officieel alle programma's uit in breedbeeld.

•  Muziek
  • 1967 - Het Beatles-album Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band komt uit in het Verenigd Koninkrijk.

•  Oorlog
  • 1940 - In Nederland treedt de distributie van verschillende artikelen in werking.
  • 1962 - In Israël wordt jodenvervolger Adolf Eichmann geëxecuteerd.

•  Politiek
  • 1568 - Achttien edelen worden in Brussel onthoofd in opdracht van Alva.
  • 1901 - Vandaag treedt de Ongevallenwet in werking. De wet is de eerste markering van de verzorgingsstaat die in Nederland gestalte gaat krijgen.
  • 1902 - De grote staking van Twentse textielarbeiders verloopt. Op het hoogtepunt van de acties waren 45.000 textielarbeiders werkloos, hetzij door staking, hetzij door uitsluiting.
  • 1977 - De demissionaire minister-president drs. Joop den Uyl is door de koningin belast met de opdracht een kabinet te vormen.
  • 1984 - De Nederlandse regering besluit tot plaatsing van 48 kruisraketten, tenzij op 1 juni 1985 blijkt dat Rusland zijn arsenaal SS-20 raketten niet heeft uitgebreid (onderdeel van het zg. NAVO-Dubbelbesluit van 12 december 1979).
  • 1997 - De socialisten winnen de Franse verkiezingen. Lionel Jospin wordt door president Jacques Chirac benoemd tot premier van Frankrijk.
  • 1998 - De Europese Centrale Bank wordt opgericht met Frankfurt als vestigingsplaats.
  • 2001 - In de Nepalese hoofdstad Kathmandu vindt een bloedig drama plaats waarbij onder andere koning Birendra de dood vindt in zijn paleis. De kroonprins Dipendra raakt in coma en sterft twee dagen later. Over de ware toedracht doen vele verhalen de ronde.
  • 2002 - India heeft waarschijnlijk de beschikking over zo'n 150 kernkoppen. Het Pakistaanse arsenaal is op zijn best een derde van dit aantal. Er dreigt een conflict en de Russische president Poetin wil bemiddelen tussen Musharraf en Vajpayee.
  • 2005 - De Nederlandse burgers stemmen met een grote meerderheid (61,6 %) tegen het Verdrag tot vaststelling van een Grondwet voor Europa.

•  Religie
  • 1722 - Verheffing van het Bisdom Wenen in Oostenrijk tot Aartsbisdom Wenen.
  • 1778 - Paus Pius VI creëert tien nieuwe kardinalen, onder wie de aartsbisschop van Mechelen Joannes-Henricus de Franckenberg en de Franse grootaalmoezenier Lodewijk René Eduard van Rohan.
  • 1795 - Paus Pius VI creëert één nieuwe kardinaal.
  • 1891 - Paus Leo XIII creëert twee nieuwe kardinalen.

•  Sport
  • 1900 - In Rotterdam besluiten enkele schooljongens tot de oprichting van voetbalclub Neptunus, die 43 jaar later ook een honkbalafdeling krijgt.
  • 1962 - In Kerkrade wordt profvoetbalclub Roda JC opgericht na een fusie tussen Roda Sport en Rapid JC.
  • 1977 - Oprichting van profvoetbalclub SC Heerenveen als afsplitsing van Heerenveen.
  • 1997 - Amsterdam wint de landstitel in de Nederlandse hockeyhoofdklasse door in de tweede wedstrijd van finale van de play-offs na strafballen te winnen van Hockeyclub 's-Hertogenbosch.
  • 1998 - In het tot hockeyarena omgebouwde voetbalstadion van FC Utrecht herovert de Nederlandse mannenhockeyploeg de wereldtitel door Spanje in de verlenging van de finale van het WK hockey te verslaan: 3-2. Teun de Nooijer maakt de golden goal.

•  Wetenschap en technologie
  • 1836 - Charles Darwin komt aan in Kaapstad.
  • 1881 - Eerste Nederlandse openbare telefoonnetwerk wordt in gebruik genomen.
  • 1956 - De NV Alabastine Holland wordt opgericht en in Ammerzoden wordt gestart met tweedehandse Britse machines voor de productie van het vulmiddel.
  • 1965 - Ontdekking van de kosmische achtergrondstraling door Arno Penzias en Robert Wilson; deze ontdekking bevestigt de theorie van de oerknal.
  • 1975 - In Nederland worden veiligheidsgordels verplicht.
  • 2002 - Eindhoven Airport boekt in mei een recordaantal van 40.000 passagiers (september 2000 - 38.500).
  • 2004 - Treinkaartjes die aan het loket worden gekocht, worden 50 eurocent duurder. De heffing is bedoeld om het gebruik van kaartautomaten te bevorderen.

bewerk Geboren

Marilyn Monroe
geboren in 1926

Heidi Klum
geboren in 1973

Alanis Morissette
geboren in 1974

Michael Rasmussen
geboren in 1974

Antonietta di Martino
geboren in 1978

• 1653 - Georg Muffat, Duits orgelcomponist (overleden 1704)
• 1754 - Ferdinand van Oostenrijk, Oostenrijks aartshertog (overleden 1806)
• 1780 - Carl von Clausewitz, Pruisisch generaal (overleden 1831)
• 1790 - Ferdinand Raimund, Oostenrijks schrijver (overleden 1836)
• 1796 - Sadi Carnot, Frans wiskundige (overleden 1832)
• 1801 - Brigham Young, Amerikaans theoloog (overleden 1877)
• 1804 - Michail Glinka, Russisch componist (overleden 1857)
• 1815 - Otto I, Grieks koning (overleden 1867)
• 1890 - Frank Morgan, Amerikaans acteur (overleden 1949)
• 1892 - Amanoellah Khan, Afghaans koning (overleden 1960)
• 1892 - Hironori Ohtsuka, Japans grondlegger van de karatestijl Wado-ryu (overleden 1982)
• 1892 - Hendrik Sangster, Nederlands architect (overleden 1971)
• 1907 - Frank Whittle, Amerikaans uitvinder van de straalmotor (overleden 1996)
• 1915 - John Randolph, Amerikaans acteur (overleden 2004)
• 1916 - Jean Jéròme Hamer, Belgisch curiekardinaal (overleden 1996)
• 1921 - Nelson Riddle, Amerikaans bandleider (overleden 1985)
• 1922 - John Woodhouse, Nederlands accordeonist (overleden 2001)
• 1922 - Joan Copeland, Amerikaans actrice
• 1924 - Ward de Ravet, Vlaams acteur
• 1926 - Marilyn Monroe, Amerikaans actrice (overleden 1962)
• 1926 - Andy Griffith, Amerikaans acteur
• 1927 - Willem Scholten, Nederlands politicus (overleden 2005)
• 1928 - Georgi Dobrovolski, Russisch kosmonaut (overleden 1971)
• 1928 - Bob Monkhouse, Brits tv-persoonlijkheid (overleden 2003)
• 1930 - Kitty Jansen, Nederlands actrice
• 1930 - Edward Woodward, Engels acteur
• 1934 - Pat Boone, Amerikaans zanger
• 1937 - Morgan Freeman, Amerikaans acteur
• 1937 - Colleen McCullough, Australisch schrijver
• 1938 - Carlo Caffarra, Italiaans kardinaal-aartsbisschop van Bologna
• 1938 - Ugo Prinsen, Vlaams acteur (overleden 2004)
• 1939 - Cleavon Little, Amerikaans acteur (overleden 1992)
• 1940 - Kip Thorne, Amerikaans natuurkundige
• 1940 - René Auberjonois, Amerikaans acteur
• 1942 - Paco Peña, Spaans flamencogitarist
• 1943 - Ely van Tongeren, Nederlands zanger
• 1944 - Robert Powell, Engels acteur
• 1945 - Ciska Peters, Nederlands zangeres
• 1945 - Frederica von Stade, Amerikaans mezzo-sopraan
• 1947 - Ron Wood, Brits gitarist
• 1947 - Jonathan Pryce, Brits acteur
• 1950 - Annemarie Jorritsma, Nederlands politica
• 1950 - Charlene, Amerikaans zangeres
• 1950 - Ferdi Karmelk, Nederlands gitarist (overleden 1988)
• 1953 - David Berkowitz, Amerikaans seriemoordenaar (Son of Sam)
• 1953 - Diana Canova, Amerikaans actrice
• 1956 - Lisa Hartman, Amerikaans actrice
• 1958 - Rob Scholte, Nederlands kunstenaar
• 1960 - Simon Gallup, Engels bassist
• 1960 - Jelena Moetsjina, Russisch turnster (overleden 2006)
• 1963 - Vital Borkelmans, Belgisch voetballer
• 1964 - Shayne Burgess, Engels darter
• 1964 - Jainal Antel Sali Jr., leider van de Islamitische terreurorganisatie Abu Sayyaf (overleden 2007)
• 1965 - Nigel Short, Engels schaker
• 1967 - Roger Sanchez, Amerikaans DJ
• 1968 - Jason Donovan, Australisch acteur en zanger
• 1968 - Karen Mulder, Nederlands top fotomodel
• 1969 - Teri Polo, Amerikaans actrice
• 1970 - Marjon Keller, Nederlands zangeres
• 1970 - Alexi Lalas, Amerikaans voetballer
• 1972 - Wim Maes, Belgisch schaker
• 1972 - Daniel Casey, Brits acteur
• 1973 - Frederik Deburghgraeve, Belgisch zwemmer
• 1973 - Heidi Klum, Duits topmodel
• 1974 - Alanis Morissette, Canadees zangeres
• 1974 - Michael Rasmussen, Deens wielrenner
• 1976 - Marlon Devonish, Brits atleet
• 1977 - Sarah Wayne Callies, Amerikaans actrice
• 1978 - Antonietta di Martino, Italiaans atlete
• 1980 - Oliver James, Brits acteur
• 1980 - Arne Dankers, Canadees schaatser
• 1982 - Justine Henin, Belgisch tennisster
• 1983 - Raffaëla Paton, Nederlands zangeres
• 1983 - Lauren Breadmore, Australisch tennisster
• 1984 - Nathan Coe, Australisch voetballer
• 1984 - Olivier Tielemans, Nederlands autocoureur

bewerk Overleden

Paus Gregorius XVI overleden 1846

Napoleon Eugène Lodewijk overleden 1879

• 1191 - Filips van de Elzas, Graaf van Vlaanderen
• 1616 - Tokugawa Ieyasu (73), Japans shogun-leider
• 1660 - Mary Dyer (49), Engels quaker
• 1804 - Franziskus Herzan von Harras (69), Boheems kardinaal-bisschop van Szombathely (Hongarije)
• 1846 - Paus Gregorius XVI (80)
• 1868 - James Buchanan (77), vijftiende president van de Verenigde Staten
• 1879 - Napoleon Eugène Bonaparte (23), Frans keizerlijke prins
• 1927 - Hannibal Mary Di Francia (75), Italiaans heilige en priester
• 1927 - Lizzie Borden - (66), Amerikaans verdachte
• 1938 - Ödön von Horváth (36), Hongaars/Duits schrijver
• 1946 - Ion Antonescu (63), Roemeens maarschalk en politicus
• 1952 - John Dewey (92), Amerikaans psycholoog
• 1959 - Sax Rohmer (76), Engels schrijver
• 1960 - Paula Hitler (64), Oostenrijks jongere zus van Adolf Hitler
• 1962 - Adolf Eichmann (56), Duitse nazi-functionaris in het Derde Rijk en oorlogsmisdadiger
• 1965 - Richard Minne (73), Vlaams dichter en schrijver
• 1965 - Curly Lambeau (67), Belgisch/Amerikaans football-speler en trainer
• 1968 - Helen Keller (87), Amerikaans blinde taalgeleerde
• 1969 - Ivar Ballangrud (65), Noors schaatser en olympisch kampioen
• 1985 - Gaston Rebuffat (64), Frans bergbeklimmer
• 1987 - Jef Cassiers (57), Vlaams acteur
• 1988 - Peter Hurkos (77), Nederlands helderziende
• 1999 - Christopher Cockerell (88), Brits ingenieur en uitvinder
• 2001 - Nkosi Johnson (12), Zuid-Afrikaans AIDS-patiënt
• 2001 - Koning Birendra (55) en Koningin Aiswarya (51) van Nepal
• 2002 - Hansie Cronje (32), Zuid-Afrikaans cricketer
• 2003 - Joe Harris (59), Vlaams zanger
• 2006 - Hans de Haan (81), Nederlands politicus
• 2006 - Rocío Jurado (51), Spaans zangeres en actrice
• 2007 - Kasma Booty (75), Maleisisch actrice
• 2007 - Tony Thompson (31), Amerikaans R&B- en soulzanger
• 2008 - Tommy Lapid (76), Israëlisch journalist, columnist, publicist, tv-presentator, (sport)bestuurder en politicus
• 2008 - Yves Saint Laurent (71), Frans modeontwerper

bewerk Viering/herdenking

• rooms-Katholieke kalender:
  • Heilige Justinus (de Martelaar) († c. 165) - Gedachtenis
  • Heilige Pamfiel en gezellen († c. 309)
  • Heilige Ronan
  • Zalige Theobald(us) (Roggeri) (van Alba) († 1150)
  • Heilige Ko(e)nr(a)ad van Trier († 1066)
  • Heilige Candida van Whitchurch († c. 1000)
  • Heilige (H)annibal(e) Mary Di Francia († 1927)

• kinderdag

bewerk Weerextremen in Nederland

• 1975 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur 7,3 C
• 1947 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 23,3 C
• 1936 - Laagste minimumtemperatuur 0,7 C
• 1947 - Hoogste maximumtemperatuur 31,2 C
• 1946 - Hoogste uurgemiddelde windsnelheid 10,8 m/s
• 1903 - Langste zonneschijnduur 16,3 uur
• 1948 - Langste neerslagduur 6,4 uur
• 1927 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 27,8 mm
• 1934 - Laagste etmaalgemiddelde relatieve vochtigheid 38 %

Bron: Afgeleid uit de door het KNMI gepubliceerde klimatologische gegevens 1901 - november 2005 meetstation De Bilt